Friday, 1 February 2013

ആറാട്ടുപുഴ ക്ഷേത്രം ചരിത്രം


ആറാട്ടുപുഴ ക്ഷേത്രം ചരിത്രം


എ.ഡി 583ലാണ്‌ പെരുവനം പൂരം ആരംഭിച്ചതെന്ന്‌ ചിലര്‍ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. എന്നാല്‍ അതിനേക്കാള്‍ മുമ്പ്‌ തന്നെ ഇത്‌ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നും ഇടക്കാലത്ത്‌ വച്ച്‌ മുടങ്ങിപ്പോയ പൂരം എ.ഡി. 583-ല്‍ പുനരാരംഭിക്കുക മാത്രമാണ്‌ ചെയ്‌തത്‌ എന്നാണ്‌ മറ്റു ചിലര്‍ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നത്‌. ആദ്യകാലങ്ങളില്‍ 108 ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ നിന്ന്‌ ദേവീദേവന്മാര്‍ ആറാട്ടുപുഴ പൂരത്തിനെത്തിയിരുന്നു. കേരളത്തിലെ 56 നാട്ടുരാജാക്കന്മാരും പങ്കെടുത്തിരുന്നു.
ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്‌ മൂവായിരം വര്‍ഷത്തിലധികം പഴക്കം ഉണ്ടെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു. അക്കാലങ്ങളില്‍ ഇത്‌ ദ്രാവിഡ ക്ഷേത്രമായിരുന്നു എന്നും പിന്നീട്‌ കേരളത്തിലെ പ്രബലമായ ബൗദ്ധക്ഷേത്രമായി പരിണമിച്ചു എന്നും കരുതുന്നു. 8-ാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ്‌ ഇത്‌ ഹിന്ദുക്കളുടെ കൈകളിലെത്തിച്ചേരുന്നത്‌. പുരാതനവും പ്രശസ്‌തവുമായ ദേവമേള ഉത്സവം ഇവിടെയാണ്‌ നടക്കുക. 108 ആനപ്പുറത്താണ്‌ ഇവിടെ പൂരം നടത്തുക. 108 ആനകള്‍ മുഴുവനും വെവ്വേറെ ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ നിന്നാണു വരുന്നത്‌. ഓരോ ആനകളും ഓരോ ദേവതകളെ പ്രതിനിധീകരിക്കും. ആറാട്ടുപുഴ ശാസ്‌താവ്‌ ആതിഥേയനായിരിക്കും. എല്ലാ ദൈവങ്ങളും ദേവതമാരും ഈ ഉത്സവത്തിന്‌ ഒത്തുകൂടാറുണ്ടെന്ന്‌ വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.

പ്രതിഷ്‌ഠ

എല്ലാ ദേവങ്ങളുടേയും ദൈവീക ചേതന ഇവിടുത്തെ പ്രതിഷ്‌ഠയില്‍ ഉണ്ടെന്നാണു വിശ്വാസം. ഇടതു കാലും വലതു കാലും മടക്കി ചമ്രം പിടിഞ്ഞിരുന്ന്‌ ഇടതു കൈ വലത്തേ തുടയില്‍ വിശ്രമിക്കുന്ന രീതിയില്‍ ശന്തമായി ഇരുന്ന്‌ വലതുകാല്‍ മുട്ടില്‍ ഊന്നിയ വലതു കൈയ്യില്‍ അമൃത കലശം ഏന്തിയ ഇവിടുത്തെ ശാസ്‌താ വിഗ്രഹം പ്രശസ്‌തമാണ്‌. ശ്രീരാമന്റെ ഗുരുവായ ഗുരു വസ്‌ഷ്‌ഠന്റെ ദൈവിക ചേതന ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ വിഗ്രഹത്തില്‍ കുടിക്കൊള്ളുന്നു എന്നാണ്‌ വിശ്വാസം. മറ്റു പ്രതിഷ്‌ഠകളൊന്നും തന്നെ ഇല്ലാത്ത കേരളത്തിലെ ചുരുക്കം ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ്‌ ഈ ക്ഷേത്രം.

വഴിപാടുകള്‍

തിരൂട്ട്‌, അട, നാളികേരമുടയ്‌ക്കല്‍, കരിക്കഭിഷേകം എന്നിവ ദേവനു പ്രിയപ്പെട്ട വഴിപാടുകളാണ്‌. ആറാട്ടുപുഴ ശാസ്‌താവിനു അടയാണ്‌ ഏറ്റവും ഇഷ്ടം. മാസത്തില്‍ 15 ദിവസത്തിലധികം അട വഴിപാട്‌ ഉണ്ടാകും. ദുരിതഹരവും, കാര്യസിദ്ധിയുമാണ്‌ ഫലം.

ആണ്ടുവിശേഷങ്ങള്‍

മാനമാസത്തിലെ പൂരാഘോഷം, മിഥുനത്തിലെ പ്രതിഷ്‌ഠാദിനം, കര്‍ക്കിടകത്തിലെ മഹാഗണപതിഹോമം, ഇല്ലംനിറ, ചിങ്ങത്തിലെ ഉത്രാടം നാളിലെ തൃപ്പുത്തരി, കന്നിമാസത്തിലെ നവരാത്രി ആഘോഷങ്ങള്‍, വിശ്ചികത്തിലെ ദേശവിളക്ക്‌, ധനുമാസത്തിലെ പത്താമുദയ ആഘോഷങ്ങള്‍, എല്ലാ മലയാളമാസത്തിലേയും ഒന്നാം തിയ്യതിയും മുപ്പെട്ടു ശനിയാഴ്‌ചയും പ്രധാന വിശേഷങ്ങലാണ്‌. ആണ്ടു വിശേഷങ്ങളില്‍ പ്രധാനം പൂരം തന്നെയാണ്‌.

ദേവസംഗമം

പെരുവനം ഗ്രാമത്തിലെ 108 ദേവീദേവന്മാരുടെ സംഗമഭൂമിയായിരുന്നു ആറാട്ടുപുഴ. ഇന്ന്‌ ദേവമേളയില്‍ 23 ദേവീദേവന്മാര്‍ പങ്കെടുക്കുന്നുണ്ട്‌. ആറാട്ടുപുഴ പൂരത്തിന്റെ നെടുനായകത്വം വഹിക്കുന്ന തൃപ്രയാര്‍ തേവര്‍ തന്റെ ഗുരുനാഥനെ കാണാന്‍ വരുന്നതാണ്‌ ആറാട്ടുപുഴ പൂരം എന്നാണ്‌ ഐതീഹ്യം. മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവകള്‍ക്കു പുറമെ യക്ഷകിന്നരഗന്ധര്‍വ്വന്മാരും ആറാട്ടുപുഴ പൂരത്തിനെത്തുന്നു എന്നാണ്‌ വിശ്വാസം. 

ക്ഷേത്രഭരണം

മാടമ്പ്‌, എളമണ്ണ്‌, ചോരുഞ്ചേടത്ത്‌, കരോളില്‍ എളമണ്ണ്‌, ചിറ്റിശ്ശേരി കപ്ലിങ്ങാട്ട്‌, ഓടേടുമേയ്‌ക്കാട്ടൂര്‍ എന്നീ മനകള്‍ക്കാണ്‌ ഊരായ്‌മ സ്ഥാനം. കൊച്ചിന്‍ ദേവസ്വം ബോര്‍ഡിന്റെ കീഴിലാണ്‌ ആറാട്ടുപുഴ ക്ഷേത്രം. 




പങ്കാളികള്‍

പെരുവനത്തുത്സവത്തിനു വന്നിരുന്ന നൂറ്റെട്ട്‌ ദേവന്മാരേയും ഇവിടെ പണ്ട്‌ എഴുന്നള്ളിച്ചിരുന്നു. കുംഭമാസത്തില്‍ കുട്ടനെല്ലൂര്‍ പൂരം കഴിക്കുന്ന വീമ്പ്‌, ചേമ്പ്‌, പനമുക്ക്‌, വെല്ലോര്‍ക്കാവ്‌, കുട്ടനെല്ലൂര്‍ എന്നീ ഭഗവതിമാരും, മേടത്തില്‍ തൃശ്ശൂര്‍ പൂരത്തില്‍ പങ്കുകൊള്ളുന്ന കണിമംഗലം, ചെമ്പൂക്കാവ്‌, കാരമുക്ക്‌, ലാലൂര്‍, ചൂരക്കോട്ടുകാവ്‌, അയ്യന്തോള്‍, നെയ്‌തലക്കാവ്‌ എന്നീ ദേവന്മാരും ഒരുകാലത്ത്‌ ആറാട്ടുപുഴ വന്നിരുന്നരാണ്‌. 108 ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ പങ്കെടുത്തിരുന്നുവെങ്കിലും ഇന്ന്‌ 23 ക്ഷേത്രങ്ങളാണ്‌ പൂരത്തില്‍ പങ്ക്‌ ചേരുന്നത്‌. ശാസ്‌താവും ഭഗവതിമാരുമാണ്‌ പൂരത്തിനു പോകുന്ന ദേവതകള്‍. താഴെപറയുന്നവയാണ്‌ 23 ക്ഷേത്രങ്ങള്‍.
തൃപ്രയാര്‍ തേവര്‍

ശാസ്‌താക്ഷേത്രങ്ങള്‍
1. ചാത്തക്കുടം ശ്രീധര്‍മ്മ ശാസ്‌താക്ഷേത്രം
2. ചിറ്റിചച്ചാത്തക്കുടം ശ്രീധര്‍മ്മശാസ്‌താക്ഷേത്രം
3. ചക്കംകുളങ്ങര ശ്രീധര്‍മ്മശാസ്‌താക്ഷേത്രം
4. മാട്ടില്‍ ശ്രീശാസ്‌താക്ഷേത്രം
5. കല്ലേലി ശാസ്‌താക്ഷേത്രം
6. മേടംകുളം ശാസ്‌താക്ഷേത്രം
7. നാങ്കളം ശാസ്‌താക്ഷേത്രം
8. കോടന്നൂര്‍ ശാസ്‌താക്ഷേത്രം
9. നെട്ടിശ്ശേരി ശ്രീശാസ്‌താക്ഷേത്രം
10. തിരുവുള്ളക്കാവ്‌ ധര്‍മ്മശാസ്‌താക്ഷേത്രം
11. ആറാട്ടുപുഴ ക്ഷേത്രം

ഭഗവതിക്ഷേത്രങ്ങള്‍

1. കടലാശ്ശേരി പിഷാരിക്കല്‍ ഭഗവതിക്ഷേത്രം
2. ഊരകം അമ്മത്തിരുവടി ക്ഷേത്രം
3. ചേര്‍പ്പ്‌ ഭഗവതിക്ഷേത്രം
4. തൊട്ടിപ്പാള്‍ ഭഗവതിക്ഷേത്രം
5. അയ്യകുന്ന്‌ പാണ്ഡവഗിരി ദേവീക്ഷേത്രം
6. അന്തിക്കാട്‌ ശ്രീകാര്‍ത്ത്യായനി ക്ഷേത്രം
7. ചൂരക്കോട്ട്‌ ഭഗവതിക്ഷേത്രം
8. എടക്കുന്നി ഭഗവതിക്ഷേത്രം
9. തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി ഭഗവതിക്ഷേത്രം
10. പൂനിലാര്‍ക്കാവ്‌ ഭഗവതിക്ഷേത്രം
11. കടുപ്പശ്ശേരി ശ്രീ ദുര്‍ഗ്ഗാ ഭഗവതിക്ഷേത്രം
12. ചാലക്കുടി പിഷാരിക്കല്‍ ഭഗവതിക്ഷേത്രം

ഇതു കൂടാതെ തൃപ്രയാര്‍ തേവര്‍ എന്ന ശാസ്‌താവും മുഖ്യാതിഥിയായെത്തുന്നു.


ആറാട്ടപുഴ പൂരം കൊടിയേറ്റവും ശാസ്‌താവിന്റെ എഴുന്നള്ളിപ്പുകളും


ആറാട്ടപുഴ പൂരം കൊടിയേറ്റവും ശാസ്‌താവിന്റെ എഴുന്നള്ളിപ്പുകളും


മീനമാസത്തിലെ രോഹണി (മാര്‍ച്ച്‌ 30) നക്ഷത്രത്തില്‍ ശുദ്ധികലശത്തോടെയാണ്‌ ആറാട്ടുപുഴ പൂരാഘോഷങ്ങള്‍ക്ക്‌ ആരംഭം കുറിക്കുക. മകയിരം നാളില്‍ കൊടിയേറ്റം. ആര്‍പ്പും കുരവയുമായി അത്യുത്സാഹപൂര്‍വ്വം നാട്ടുകാര്‍ മുറിച്ചുകൊണ്ടു വരുന്ന കവുങ്ങ്‌ ദേശത്തിലാശാരി ചെത്തി മിനുക്കിയാണ്‌ കൊടിമരം തീര്‍ക്കുന്നത്‌. രാത്രി 8.30നും 8.45നും ഇടയിലുള്ള ശുഭമുഹൂര്‍ത്തതില്‍ കൊടിക്കൂറ കെട്ടി ഭക്തജനങ്ങള്‍ ചേര്‍ന്ന്‌ കൊടിമരം ഉയര്‍ത്തുന്നു. തുടര്‍ന്ന്‌ ക്ഷേത്രം ഊരാളന്‍ കൊടിമരത്തില്‍ ദര്‍ഭപ്പുല്ല്‌ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ചടങ്ങ്‌. അതിനു സേഷം ചമയങ്ങളും വാദ്യഘോഷങ്ങളുമില്ലാതെ ആാനയെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്നും 200 മീറ്ററോളം ദൂരത്തുള്ള ഏഴുകണ്ടം വരെ ആനയിച്ച്‌ ക്ഷേത്രത്തിനഭിമുഖമായി നിര്‍ത്തി പൂരം പുറപ്പാട്‌ ഉദ്‌ഘോഷിച്ചുകൊണ്ട്‌ അടിയന്തിരം മാരാര്‌ ശംഖധ്വനി മുഴക്കുന്നു. അതുവരെ നിശബ്ദമായിരുന്ന വാദ്യങ്ങള്‍ താളമേളങ്ങളുതിര്‍ത്ത്‌ രാത്രി കരിമ്പടത്തില്‍ മയങ്ങുന്ന ആറാട്ടുപുഴയെ പൂരവരവ്‌ അറിയിക്കുന്നു. ഒരു വര്‍ഷത്തെ കാത്തിരിപ്പിനൊടുവില്‍ വന്ന ആഘോഷനാളുകള്‍ ആര്‍പ്പും കുരവയ.ുമായിട്ടാണ്‌ ദേശം ഏറ്റുവാങ്ങുക. ശബ്ദങ്ങളൊന്നുമില്ലാതെയാണ്‌ ഏഴു കണ്ടത്തിലേക്ക്‌ വന്നതെങ്കില്‍ തിരിച്ചു പോക്ക്‌ വാദ്യഘോഷങ്ങളോടെയാണ്‌. ചെമ്പടയുടെ താളത്തില്‍ ആര്‍പ്പു വിളികളോടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പ്രവേശിച്ച്‌ നടപ്പുരയില്‍ മേളം അവസാനിക്കുന്നു. ഇതേ സമയം ക്ഷേത്രത്തിനു പുറത്തുള്ള ആല്‍ത്തറയ്‌ക്കു സമീപം തിരുവായുധ സമര്‍പ്പണം നടക്കുകയായിരിക്കും. മരത്തില്‍ തീര്‍ത്ത അമ്പും, വില്ലും, വാളും, പരിചയും ശാസ്‌താവിന്‌ സമര്‍പ്പിക്കുന്നതാണ്‌ ചടങ്ങ്‌. ഇവ ശാസ്‌താവിന്റെ ആയുധങ്ങളായിട്ടാണ്‌ കണക്കാക്കുന്നത്‌. പൂരം കഴിയുന്നതുവരെ ശാസ്‌താവ്‌ എഴുന്നള്ളുമ്പോള്‍ തിരുവായുധം അകമ്പടിയുണ്ടാകും.

തിരുവാതിരവിളക്ക്‌

തിരുവാതിര നക്ഷത്രം ഉദിച്ചുയരുന്ന മുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ ക്ഷേത്രമതില്‍ക്കകത്ത്‌ തിരുവാതിര വിളക്ക്‌ ആരംഭിക്കുകയായി. പുലര്‍ച്ചെ 2-3 മണിയോടെ ക്ഷേത്രം തന്ത്രിയുടെ അനുമതിയോടെ തിമില പാണിക്കൊട്ടി ഒരു പ്രദക്ഷിണം വച്ച്‌ പഞ്ചാരി മേളത്തിന്റെ അകമ്പടിയോടെ ശാസ്‌താവിനെ ശ്രീകോവിലില്‍ നിന്നും പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളിക്കുന്നു. മേളം അവസാനിക്കുന്നതോടെ പൊന്‍പ്രഭ ചൊരിയുന്ന ദീപക്കാഴ്‌ച.

വിളക്കു മാടത്തില്‍ നിന്നുയരുന്ന ദീപശോഭയില്‍ 5 ആകളുടെ അകമ്പടിയില്‍ സൂര്യപ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ്‌ നില്‍ക്കുന്ന ശാസ്‌താവിനെ കണ്ടു വണങ്ങാന്‍ ജനസഞ്ചയങ്ങള്‍ ക്ഷേത്രത്തിനകത്ത്‌ തിങ്ങി നിറയുന്നു. ആറുമണിയോടെ മേളം കൂറുകൊട്ടി കലാശിക്കുന്നു.

തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌

സര്‍വ്വാലങ്കാര വിഭൂഷിതനായ ശാസ്‌താവ്‌ രാവിലെ 8 മണിക്ക്‌ 3 പ്രാവശ്യം ശംഖു വിളിച്ച്‌ പഞ്ചാരി മേളത്തോടെ മതില്‍ക്കെട്ടിനു പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളുന്നു. ആല്‍ത്തറയ്‌ക്കു സമീപം മേളമവസാനിച്ചാല്‍ ശംഖു വിളിച്ച്‌ നാദസ്വരം, വലന്തലയിലെ ശ്രുതി എന്നിവയുടെ അകമ്പടിയോടെ തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌. ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിപ്പ്‌ കഴിഞ്ഞ്‌ ഭഗവതിയോട്‌ ഉപചാരം (ആറാട്ടുപുഴ ക്ഷേത്രത്തിലേക്കുള്ള ഉപചാരം) പറഞ്ഞ്‌ തിരിച്ചുള്ള ഇടവഴി പൂരം.

മടക്കയാത്രയില്‍ ചാത്തക്കുടം ശാസ്‌താക്ഷേത്രത്തില്‍ ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിപ്പ്‌. നാലരയോടെ ആറാട്ടുപുഴയിലേക്ക്‌. എഴുന്നള്ളുന്ന വഴികളിലെല്ലാം കോലം വരച്ച്‌ അരങ്ങു ചാര്‍ത്തി നിലവിളക്കും കര്‍പ്പൂരവും കത്തിച്ച്‌ നിറപറകള്‍ സമര്‍പ്പിച്ച്‌ ഭക്തജനങ്ങള്‍ ശാസ്‌താവിനെ എതിരേല്‍ക്കുന്നു.

നറുകുളങ്ങര ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌

നിത്യപൂജകള്‍ക്കും താന്ത്രിക ചടങ്ങുകള്‍ക്കും ശേഷം രാത്രി 9 മണിയോടെ ശാസ്‌താവ്‌ കുത്തു വിളക്കിന്റേയും നാദസ്വരത്തിന്റേയും അകമ്പടിയോടെ നറുകുളങ്ങര ബലരാമക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌ എഴുന്നള്ളുന്നു. പിറ്റേന്ന്‌ നടക്കുന്ന പെരുവനം പൂരത്തെക്കുറിച്ച്‌ പൂരത്തിലെ മറ്റു പ്രധാന പങ്കാളികളായ ചാത്തകുടം ശാസ്‌താവ്‌, ഊരകത്തമ്മ തിരുവടി, ചേര്‍പ്പ്‌ ഭഗവതി എന്നിവരുമായുള്ള കൂടിയാലോചനയ്‌ക്കാണ്‌ ഈ എഴുന്നള്ളിപ്പ്‌ എന്നു സങ്കല്‍പ്പം. കൊട്ടി പ്രദക്ഷിണത്തിനു ശേഷം പുലര്‍ച്ചെ ഒന്നരയോടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ തിരിച്ചെത്തും. രാത്രിയുടെ അന്ത്യയാമങ്ങളിലും ശാസ്‌താവിനെ എതിരേല്‍ക്കാന്‍ ഭക്തജനങ്ങള്‍ വഴിയോരത്ത്‌ കാത്തു നില്‍പ്പുണ്ടാകും.


പെരുവനം പൂരം

ആറാട്ടുപുഴ പൂരത്തിലെ ശിവസാന്നിധ്യമാണ്‌ പെരുവനത്തെ ഇരട്ടയപ്പന്‍. പെരുവനത്തപ്പന്റെ തിരുസന്നിധിയില്‍ നടക്കുന്ന പൂരത്തില്‍ ഇപ്പോള്‍ 18 ദേവീദേവന്മാരാണ്‌ പങ്കെടുക്കുന്നത്‌. പ്രധാന പൂരങ്ങള്‍ ആറാട്ടുപുഴ ശാസ്‌താവ്‌, ചാത്തകുടം ശാസ്‌താവ്‌, ഊരകത്തമ്മ, ചേര്‍പ്പ്‌ ഭഗവതി എന്നിവരുടേതാണ്‌. പഞ്ചാരിയുടെ ഈറ്റില്ലമെന്ന്‌ പുകള്‍പ്പെറ്റ പെരുവനത്തെ നാട്ടിടവഴികളിലേക്ക്‌ പൂരദിവസം പഞ്ചാരിയും, പാണ്ടിയും പരന്നൊഴുകും. വൈകീട്ട്‌ 4 മണിക്ക്‌ ആരംഭിക്കുന്ന കടലാശ്ശേരി പിഷാരിക്കല്‍ ഭഗവതിയുടെ എഴുന്നള്ളത്തിന്‌ മൂന്ന്‌ ആനകളും പഞ്ചാരിമേളവും അകമ്പടിയേകും. അസ്‌തമയസൂര്യന്റെ പൊന്‍കിരണങ്ങള്‍ ഏറ്റുവാങ്ങി പിഷാരിക്കല്‍ ഭഗവതി ക്ഷേത്ര പ്രദക്ഷിണം നടത്തുന്നു. ഇതോടെ ആറാട്ടുപുഴ ശാസ്‌താവിന്റെ സുപ്രസിദ്ധമായ ഇറക്കപ്പാണ്ടിക്ക്‌ കോലുയരുകയായി. മേളവിദഗ്‌ദര്‌ സ്വയം മറന്നു തീര്‍ക്കുന്ന നാദവിസ്‌മയത്തിന്റെ അനുഭൂതിയില്‍ പൂരപ്രേമികള്‍ ആറാടുന്നു. മേളം കഴിഞ്ഞാല്‍ തൃപുടയോടു കൂടി കിഴക്ക്‌ ആറാട്ടുകുളത്തിനു സമീപം എത്തുന്ന ആറാട്ടുപുഴ ശാസ്‌താവ്‌, തൊട്ടുപിന്നാലെയുള്ള ചാത്തകുടം ശാസ്‌താവിന്റെ പൂരം കഴിഞ്ഞാല്‍ കല്ലേലി, മേടംകുളം ശാസ്‌താക്കന്മാരോടൊപ്പം പെരുവനം ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌ എഴുന്നള്ളുകയായി. കിഴക്കേ ഗോപുരം വരെ പഞ്ചാരിമേളം. തെക്കേ ഗോപുരത്തില്‍ മേളം അവസാനിക്കുമ്പോള്‍ ആറാട്ടുപുഴ ശാസ്‌താവ്‌ തന്ത്രി ഇല്ലത്തേക്കും, മറ്റു ദേവന്മാര്‍ ക്ഷേത്ര പ്രദക്ഷിണത്തിനും പോകുന്നു. തൊട്ടിപ്പാള്‍ ഭഗവതിയുടേയും, ചാത്തകുടം ശാസ്‌താവിന്റേയും എഴുന്നള്ളിപ്പിന്‌ 7 ആനകളാണ്‌ അണിനിരക്കുക. തുടര്‍ന്നുള്ള പൂരം ഊരകത്തമ്മ തിരുവടിയുടേതാണ്‌. 7 ആനകളുടെ അകമ്പടിയോടെ പ്രൊഢഗംഭീരമായാണ്‌ ദേവിയുടെ എഴുന്നള്ളത്ത്‌. പഞ്ചാരി മൂന്നാം കാലത്തോടടുക്കുമ്പോള്‍ ക്ഷേത്രമതില്‍ക്കകത്ത്‌ കൂട്ടിയെഴുന്നള്ളിപ്പ്‌. വിളക്ക്‌ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ എഴുന്നള്ളിപ്പിന്‌ നെട്ടിശ്ശേരി, കോടന്നൂര്‍, നാങ്കുളം, എടക്കുന്നി, ചക്കംകുളം, ചിറ്റിചാത്തകുടം, തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി, മേടംകുളം, കല്ലേലി, പൂനിലാര്‍ക്കാവ്‌, മാട്ടില്‍ എന്നീ ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ ദേവീദേവന്മാര്‍ പങ്കെടുക്കുന്നു. ഊരകത്തമ്മയുടെ പൂരം കഴിഞ്ഞ്‌ ദേവി ക്ഷേത്രമതില്‍ക്കകത്ത്‌ പ്രദക്ഷിണം വയ്‌ക്കുന്നതു വരെ നെട്ടിശ്ശേരി, കോടന്നൂര്‌, നാങ്കുളം ശാസ്‌താക്കന്മാര്‍ ശ്രീപാര്‍വ്വതിയുടെ നടയ്‌ക്കു മുന്നില്‍ നിലപാടു നില്‍ക്കും. ചേര്‍പ്പ്‌ ഭഗവതി പഞ്ചവാദ്യത്തോടു കൂടിയാണ്‌ എഴുന്നള്ളുക. മേക്കാവ്‌ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിനടുത്തു നിന്നാരംഭിക്കുന്ന പാണ്ടി ക്ഷേത്രമതില്‍ക്കകത്ത്‌ പെട്ടെന്ന്‌ നിര്‍ത്തി വയ്‌ക്കുമ്പോള്‍ ക്ഷേത്രം ഊരാളന്‍ വിളിച്ചു ചോദിക്കും. 'ഇറക്കക്കാര്‌ ആരെങ്കിലും ബാക്കിയുണ്ടോ?' 'അയ്യുന്നു ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രതിനിധി ഇറങ്ങിയിട്ടില്ലെന്നു' മറുപടി പറയും. അതോടെ പാണ്ടിമേളം തുടരുന്നു. പിന്നീടുള്ള പൂരം അയ്യുന്നു ഭഗവതിയും ചേര്‍പ്പ്‌ ഭഗവതിയും ഒരുമിച്ചു ചേര്‍ന്നാണ്‌. കിഴക്കേ നടയില്‍ പാണ്ടി പഞ്ചാരിക്കു വഴിമാറുമ്പോള്‍ നിറയുന്ന നാദപ്രപഞ്ചം മേളാസ്വാദകര്‍ക്ക്‌ കര്‍ണ്ണാമൃതമാകുന്നു. പിറ്റേന്ന്‌ ആറാട്ടുപുഴ ശാസ്‌താവ്‌ പെരുവനം ക്ഷേത്രത്തില്‍ വച്ചു ചേര്‍പ്പ്‌ ഭഗവതിയോട്‌ ഉപചാരം പറഞ്ഞ്‌ (ആറാട്ടുപുഴ പൂരത്തിനുള്ള ക്ഷണം) മടങ്ങുമ്പോള്‍ ഊരകം ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിപ്പ്‌, ഉപചാരം (ഇവിടേയും ക്ഷണം). ഭക്തജനങ്ങള്‍ സമര്‍പ്പിക്കുന്ന നിറപറകളെ സ്വീകരിച്ച്‌ ഏകദേശം പതിനൊന്നരയോടെ ആറാട്ടുപുഴ ക്ഷേത്രത്തില്‍ തിരിച്ചെത്തുന്നു.

പിടിക്കപ്പറമ്പ്‌ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌

തറയ്‌ക്കല്‍ പൂരദിവസം രാവിലെ 7 മണിക്ക്‌ പിടിക്കപ്പറമ്പ്‌ ശിവക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌ ശാസ്‌താവിന്റെ എഴുന്നള്ളത്ത്‌. ഇവിടെ ആനയോട്ടവുമുണ്ട്‌. എഴുന്നള്ളി ചെല്ലുന്ന ദേവന്മാരും ദേവിമാരും ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപത്തുള്ള പാടത്തു നിന്നും ഓടി ക്ഷേത്രം വലംവയ്‌ക്കുന്നു. ചാത്തകുടം ശാസ്‌താവിനോട്‌ ഉപചാരം ചൊല്ലി 11 മണിക്ക്‌ തിരിച്ചെത്തുന്ന ശാസ്‌താവ്‌ പറയെടുപ്പിനായി പുഴയ്‌ക്കക്കരെയുള്ള കിഴക്കേമഠം, വടക്കേമഠം, പടിഞ്ഞാറേ മഠം എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക്‌ എഴുന്നള്ളുന്നു. പണ്ടുകാലത്ത്‌ കൊയ്‌ത്തു കഴിഞ്ഞ്‌ നെല്ല്‌ കൂട്ടിയിട്ടിരുന്ന കളപ്പുരകളായിരുന്നു മഠങ്ങള്‍. ഇതിന്റെ ഓര്‍മ്മയുണര്‍ത്താനായി മഠങ്ങള്‍ക്കു സമീപമുള്ള പാടത്ത്‌ ശാസ്‌താവ്‌ എഴുന്നള്ളിച്ചെന്ന ആന കൊമ്പുകുത്തി ചാല്‌ കീറുന്ന ചടങ്ങുണ്ട്‌. കൊമ്പില്‍ പറ്റിപ്പിടിച്ച മണ്ണ്‌ കൃഷിയിടങ്ങളില്‍ വിതറിയാല്‌ സമൃദ്ധി വിളയുമെന്ന്‌ വിശ്വാസം. പറകള്‍ സ്വീകരിച്ച്‌ വൈകീട്ട്‌ 4 മണിയോടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ തിരിച്ചെത്തുന്നു.

തറയ്‌ക്കല്‍ പൂരം

സൂര്യന്‍ കടലിലേക്ക്‌ ചായുമ്പോള്‍ 9 ഗവജീരന്മാരുടെ അകമ്പടിയോടെ ശാസ്‌താവ്‌ ക്ഷേത്രത്തിനു പുറത്ത്‌ തെക്കോട്ടഭിമുഖമായി ഭക്തജനങ്ങള്‍ക്കു ദര്‍ശനം നല്‍കുന്നു. കൈപന്തത്തിന്റെ ശോഭയില്‍ തിളങ്ങുന്ന ശാസ്‌താവിന്റെ തിടമ്പും കോലവും കണ്ട്‌ കൈകൂപ്പി പാണ്ടിമേളത്തിന്റെ മാസ്‌മരികതയില്‍ ജനം അലിഞ്ഞു ചേരുന്നു. മേളത്തോടെ പടിഞ്ഞാറു നിന്നും ഊരകത്തമ്മയും, പഞ്ചവാദ്യത്തോടെ തെക്കു നിന്നും തൊട്ടിപ്പാള്‍ ഭഗവതിയും അണിച്ചേരുമ്പോള്‍ പൂരപ്പാടത്ത്‌ കരിമരുന്നുകള്‍ ചിത്രം വരയ്‌ക്കും. തുടര്‍ന്ന്‌ മൂന്നു ദേവീദേവന്മാരും സംഗമിക്കുന്നു. എഴുന്നള്ളിപ്പുകള്‍ക്കു മധ്യത്തിലായി പായയും,മുണ്ടും വിരിച്ച്‌ ചേങ്ങില വച്ചതിനു ശേഷം മൂന്നു ക്ഷേത്രങ്ങളിലേയും നമ്പൂതിരിമാര്‍ വട്ടമിട്ടിരുന്ന അരി നിറയ്‌ക്കുന്ന ചടങ്ങുണ്ട്‌. ആറാട്ടപുഴ പൂരത്തിന്‌ മന്ദാരം കടവില്‍ ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിക്കുമ്പോള്‍ നിവേദ്യത്തിനുള്ള അരി പകരുന്നതാണിത്‌. ഊരകത്തമ്മയാണ്‌ നിവേദ്യത്തിനുള്ള അരി നല്‍കുക.മൂന്നു ക്ഷേത്രങ്ങളിലേയും അടിയന്തിരക്കാര്‌ മൂന്നു തവണ ശംഖൂതുമ്പോള്‍ വലന്തലയില്‍ മേളം കൊട്ടുന്നു. തൊട്ടിപ്പാള്‍ ഭഗവതി, ശാസ്‌താവിനും ഊരകത്തമ്മ തിരുവടിയ്‌ക്കും ഉപചാരം പറഞ്ഞ്‌ ശാസ്‌താംകടവിലേക്ക്‌ ആറാട്ടിനും, ഊരകത്തമ്മ കീഴോട്ടുകര മനയിലേക്കും പോകുന്നു. മാടമ്പു മനയിലെ പറകള്‍ സ്വീകരിക്കാന്‍ പോകുന്ന ശാസ്‌താവ്‌ ക്ഷേത്രത്തില്‍ തിരിച്ചെത്തി 12 മണിയോടെ നാദസ്വരത്തിന്റേയും ശംഖിന്റേയും അകമ്പടിയോടും, വലന്തല ശ്രുതിയോടും കൂടി പിഷാരിക്കല്‍ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌ എഴുന്നള്ളുന്നു. തറയ്‌ക്കല്‍ പൂരത്തിന്‌ ശാസ്‌താവിന്റെ മുന്നില്‍ കൂട്ടപ്പറ വയ്‌ക്കുന്ന ചടങ്ങുണ്ട്‌.

തൊട്ടിപ്പാള്‍ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌

ആറാട്ടുപുഴ പൂരദിവസം രാവിലെ പാണിക്കൊട്ടി ശാസ്‌താവിനെ പിഷാരിക്കല്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്നും തൊട്ടിപ്പാള്‍ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌ എഴുന്നള്ളിക്കുന്നു. ആദ്യകാലങ്ങളില്‍ അവിടെ ആനയോട്ടമുണ്ടായിരുന്നു. കുളം പ്രദക്ഷിണം വച്ച്‌ ആദ്യം എത്തുന്നവര്‍ക്ക്‌ അവില്‍പ്പറ. ഇപ്പോള്‍ സ്ഥലസൗകര്യം ഇല്ലാത്തതിനാല്‍ ഓരോ വര്‍ഷവും ഓരോ ക്ഷേത്രക്കാര്‍ അവില്‍പ്പറ സ്വീകരിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഇറക്കിപ്പൂജ. തൊട്ടിപ്പാള്‍ ഭഗവതിയുടെ പൂരം കഴിഞ്ഞ്‌ ചാത്തകുടം ശാസ്‌താവിനോടൊപ്പം ആറാട്ടപുഴ ശാസ്‌താവിന്റെ ഇടവഴിപൂരം. ചാത്തകുടം ശാസ്‌താവിനൊപ്പം ആറാട്ടപുഴയ്‌ക്ക്‌ ഒരുമിച്ചാണു വരുന്നതെങ്കിലും ആദ്യം ക്ഷേത്രത്തില്‍ പ്രവേശിക്കുക ചാത്തംകുടം ശാസ്‌താവാണ്‌. ചാത്തകുടം ശാസാതാവിന്റെ ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിപ്പ്‌. തുടര്‍ന്ന്‌ ക്ഷേത്രമതില്‍ക്കകത്ത്‌ ഉപചാരം. തൊട്ടിപ്പാള്‍ ഭഗവതി രാത്രിയേ എഴുന്നള്ളൂ.

ആറാട്ടുപുഴ പൂരം

അസ്‌തമയ സൂര്യകാന്തിയില്‍ ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദേവമേളയ്‌ക്ക്‌ ആതിഥ്യമരുളാന്‍ വൈകീട്ട്‌ 6 മണിയോടെ സര്‍വ്വാഭരണ വിഭൂഷിതനായ ശാസ്‌താവ്‌ ക്ഷേത്രത്തിന്‌ പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളുമ്പോള്‍ ക്ഷേത്രവും പൂരപ്പാടവും ജനസഹസ്രങ്ങളെകൊണ്ട്‌ നിറഞ്ഞിരിക്കും. 15 ആനകള്‍ അണിനിരന്ന്‌, 250 ഓളം മേള വിദഗ്‌ദര്‌ കൈയ്യും മെയ്യും മറന്ന്‌ അവതരിപ്പിക്കുന്ന വിശ്വപ്രസിദ്ധമായ പഞ്ചാരി മഹാസാഗരമായി അലയടിക്കും. പഞ്ചാരി കൊട്ടിക്കലാശുക്കുമ്പോള്‍ ഗജവീരന്മാരുടെ അകമ്പടിയോടെ ശാസ്‌താവ്‌ ഏഴുകണ്ടം വരെ പോകുന്ന കാഴ്‌ച വര്‍ണ്ണനാതീതമാണ്‌. തൃപ്രയാര്‍ തേവര്‌ ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്നും 350 മീറ്ററോളം രൂരെയുള്ള കൈതവളപ്പില്‍ എത്തിയിട്ടുണ്ടോ എന്ന്‌ അന്വേഷിക്കാനാണത്രേ ശാസ്‌താവ്‌ ഏഴുകണ്ടം വരെ പോകുന്നത്‌. തേവര്‌ എത്തിയിട്ടിലെന്ന്‌ കണ്ട്‌ തിരിച്ച്‌ ക്ഷേത്രമുറ്റത്തെത്തുന്ന ശാസ്‌താവ്‌ നിലപാടുതറയില്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും ആതിഥ്യമരുളി നിലപാടു നില്‍ക്കുന്നു.

ശാസ്‌താവ്‌ നിലപാടു തറയിലെത്തിയാല്‍ ദേവീദേവന്മാരുടെ പൂരങ്ങള്‍ ആരംഭിക്കുകയായി. തേവര്‌ കൈതവളപ്പിലെത്തുന്നതു വരെ ഈ എഴുന്നള്ളിപ്പുകള്‍ തുടരുന്നു. ക്ഷേത്രഗോപുരത്തിനും നിലപാടുതറയ്‌ക്കും മധ്യേ തെക്കുവടക്കുള്ള നടയിലും പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തുള്ള വിശാലമായ പാടത്തുമാണ്‌ കയറ്റഴും ഇറക്കവും. പടിഞ്ഞാറു നിന്നുള്ള വരവുമായി എഴുന്നള്ളിപ്പുകള്‍ നടക്കുന്നത്‌. ഏകദേശം 11 മണിയോടെ തൊട്ടിപ്പാള്‍ ഭഗവതിക്കൊപ്പം ചാത്തകുടം ശാസ്‌താവിന്റെ എഴുന്നള്ളിപ്പാണ്‌ ആദ്യം. 7 ആനകളുടെ അകമ്പടിയോടെ ഗംഭീര പഞ്ചാരിമേളം. തുടര്‍ന്ന്‌ 1 മണിയോടെ പൂനിലാര്‍ക്കാവ്‌, കടുപ്പശ്ശേരി, ചാലക്കുടി, കാട്ടു പിഷാരിക്കല്‍ ഭഗവതിമാര്‍ 5 ആനകളുടേയും പഞ്ചാരിമേളത്തിന്റേയും അകമ്പടിയോടെ എഴുന്നള്ളുന്നു. 12 മണിയോടെ 5 ആനകളും പഞ്ചാരിയുമായി എടക്കുന്നി ഭഗവതിയുടെ എഴുന്നള്ളിപ്പ്‌ ആരംഭിക്കുന്നു. ചാത്തകുടം ശാസ്‌താവിന്റെ പൂരത്തിനുശേഷം എടക്കുന്നി ഭഗവതിയുടെ സാന്നിധ്യത്തില്‍ ചാത്തകുടം ശാസ്‌താവിന്‌ നിലപാടു നില്‍ക്കാന്‍ ഉത്തരവാദിത്വമേല്‍പ്പിച്ച്‌ ആറാട്ടുപുഴ ശാസ്‌താവ്‌ ക്ഷേത്രത്തിലേക്കെഴുന്നള്ളുന്നു.

ഒരു മണിയോടെ അന്തിക്കാട്‌. ചൂരക്കോട്‌ ഭഗവതിമാര്‍ 6 ആനകളുടേയും പഞ്ചാരിമേളത്തിന്റേയും അകമ്പടിയോടെ എഴുന്നള്ളിവരുന്നു. 5 ആനകളും പാണ്ടിമേളവുമായാണ്‌ നെട്ടിശ്ശേരി ശാസ്‌താവിന്റെ എഴുന്നള്ളത്ത്‌. 

ആറാട്ടുപുഴ പാരം നാളില്‍ അര്‍ദ്ധരാത്രി ദേവമേളയ്‌ക്ക്‌ നെടുനായകത്വം വഹിക്കുന്ന തൃപ്രയാര്‍ തേവര്‍ കൈതവളപ്പിലെത്തുന്നു. തൃപ്രയാര്‍ തേവരെ മദ്ധ്യസ്ഥാനത്ത്‌ നിര്‍ത്തി വശങ്ങളിലായി ആനപ്പുറത്ത്‌ 23 ദേവകളേയും അണിനിരത്തപ്പെടുന്നു. ഊരകത്തമ്മ തിരുവടികള്‍ വലതു ഭാഗത്തായും ചേര്‍പ്പ്‌ ഭഗവതി ഇടതുഭാഗത്തായും വരുന്നു. മറ്റു തിടമ്പുകളെല്ലാം പാര്‍ശവങ്ങളിലായി അണിനിരക്കുന്നു. വൈകുണ്‌ഠത്തില്‍ അനന്തശായിയായ സാക്ഷാല്‍ മഹാവിഷ്‌ണു ശ്രീ ഭഗവതിയോടും ഭൂമിദേവിയോടും കൂടി വിരാജിക്കുകയാണ്‌ എന്ന സങ്കല്‍പ്പത്തോടെ പതിനായിരക്കണക്കിന്‌ ഭക്തര്‍ തൊഴുത്‌ പ്രദക്ഷിണം വയ്‌ക്കുന്നു. 101 ആനകളോളം ഉണ്ടായിരുന്ന ചടങ്ങില്‍ നിന്ന്‌ 50 ഓളമായി ചുരുങ്ങിയിട്ടുണ്ട്‌. 50നു മേല്‍ ആനകളുടെ അകമ്പടിയോടെ മെല്ലെ മുന്നോട്ട്‌ ആനയിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ചടങ്ങ്‌ സൂര്യന്‍ അടുത്തദിവസം ഉദിച്ചുയരുന്നതു വരെ തുടരുന്നു.


ആറാട്ട്‌

പിറ്റേദിവസം ഉത്രം നാളില്‍ ആറാട്ട്‌ നടത്തപ്പെടുന്നു. കരുവന്നൂര്‍ പുഴയില്‍ മന്ദാരക്കടവില്‍ വച്ചാണ്‌ ആറാട്ട്‌ നടക്കുന്നത്‌. ആറാട്ടുപുഴ പൂരദിവസം അര്‍ദ്ധരാത്രി മുതല്‍ മന്ദാരക്കടവില്‍ ഗംഗാദേവിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടാകുമെന്നാണ്‌ വിശ്വാസം. തേവര്‍ക്കായി താത്‌ക്കാലിക മണ്ഡപം ഒരുക്കുന്നു. അതിനെ വലംവച്ച്‌ മറ്റു ഭഗവതിമാര്‍ ആറാടുന്നു. വിഷഹാരിയായ കടലാശ്ശേരി പിഷാരിക്കല്‍ ഭഗവതിയാണ്‌ ആദ്യം നീരാടുന്നത്‌. എന്നാല്‍ മറ്റു ദേവതകള്‍ ആറാടുകയില്ല. ഇത്‌ ഒരു പ്രത്യേകതയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. പരമപുണ്യമായ ഈ ആറാട്ടില്‍ നിരവധി ഭക്തജനങ്ങള്‍ പങ്കെടുത്ത്‌ നിര്‍വൃതിയടയുന്നു. ആറാട്ടിനു ശേഷം ഊരകത്തമ്മതിരുവടിയും തേവരും ഒരുമിച്ച്‌ ആറാട്ടുപുഴ ക്ഷേത്രത്തിലേക്കുള്ള വഴി മദ്ധ്യേ ശംഖു മുഴക്കുന്നു. ഊരകത്തമ്മതിരുവടിയാണ്‌ ആറാട്ടുപുഴ ക്ഷേത്രം ആദ്യം പ്രദക്ഷിണം വയ്‌ക്കുന്നത്‌.

യാത്രയയപ്പ്‌

ആറാട്ട്‌ കഴിഞ്ഞതിനു ശേഷം ദേവീദേവന്മാരെ യാത്രയയക്കുന്ന ചടങ്ങാണ്‌. ആതിഥേയനായ ആറാട്ടുപുഴ ശാസ്‌താവ്‌ അവരെ ഏഴു കണ്ടം വരെ അനുഗമിച്ച്‌ യാത്രയയക്കുന്നു. ഇതിനിടയ്‌ക്ക്‌ മൂന്നു പ്രാവശ്യം അതിഥിയുടെ ആന പിന്നാക്കം തിരിഞ്ഞ്‌ അതിഥിയുടേയും ആതിഥേയന്റേയും ആനകള്‍ ഒരേ സമയം തുമ്പികൈ ഉയര്‍ത്തി ഉപചാരം പറയുന്നു. പിറ്റേകൊല്ലത്തെ പൂരം നാള്‍ പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന ചടങ്ങിനു ശേഷം എല്ലാവരും അടുത്തകൊല്ലം കാണാം എന്ന്‌ ഉപചാരമര്‍പ്പിച്ച്‌ മടങ്ങിപ്പോകുന്നു. അതിഥി പടിഞ്ഞാട്ടും ആതിഥേയന്‍ കിഴക്കോട്ടും നടന്നു നീങ്ങുന്നു. രാജകീയ കിരീടത്തിന്റെ സൂചകമായ മകുടം ഒഴിവാക്കിയാണ്‌ തേവരുടെ മടക്കയാത്ര.

ഗ്രാമബലി

പിറ്റേദിവസം ശാസ്‌താക്കന്മാര്‍ നടന്നു 'ഗ്രാമബലി' നിര്‍വ്വഹിക്കുന്നു. ഗ്രാമത്തിന്റെ രക്ഷയാണ്‌ ഗ്രാമബലികൊണ്ട്‌ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്‌. വൈകീട്ട്‌ ശ്രീഭൂതബലി കഴിഞ്ഞാല്‍ ശാസ്‌താവിനെ വാതില്‍മാടത്തില്‍ ആവണപ്പലകയില്‍ എഴുന്നള്ളിച്ച്‌ വയ്‌ക്കുന്നു. തന്ത്രിയുടെ അനുമതിയോടെ യാത്രയാകുന്ന ചടങ്ങാണ്‌ പിന്നീട്‌. വില്ലൂന്നി, തറ, ജലാശയം, ക്ഷേത്രം, നാല്‍വഴിക്കൂട്ട്‌, പെരുവഴി, ഉതമതവൃക്ഷം, ഗ്രാമത്തിന്റെ നാലതിരുകള്‍ എന്നിവിടങ്ങളിലൊക്കെ തന്ത്രി ബലി തൂവുകയും, പിന്നീട്‌ അടുത്തുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ബലി തൂവുന്നു. എഴുന്നള്ളുന്ന വഴികളിലെല്ലാം കോലം വരച്ച്‌ നിലവിളക്കും, വെള്ളരിയും, നാളികേരവും, തോരണങ്ങലും ചാര്‍ത്തി ആറാട്ടുപുഴ ശാസ്‌താവിനെ ഭക്തിയോടെ എതിരേല്‍്‌ക്കുകയാണ്‌ ചെയ്യുന്നത്‌.

കൊടികുത്ത്‌

ആറാട്ടുപുഴ ക്ഷേത്രത്തില്‍ തിരിച്ചെത്തി ക്ഷേത്രപാലകന്‍ ബലി തൂവി ഗ്രാമബലി അവസാനിക്കുന്നു. ശാസ്‌താവ്‌ ശ്രീകോവിലിനുള്ളിലേക്ക്‌ എഴുന്നള്ളി കഴിഞ്ഞാല്‍ കൊടിമരം ഇളക്കിമാറ്റുന്നു. എല്ലാ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കൊടികുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതോടു കൂടി പൂരത്തിന്റെ എല്ലാ ചടങ്ങുകളും അവസാനിക്കുകയായി. 


കടപ്പാട്‌ തുഷാര അനീഷ്‌